ÖMER ZİYÂUDDİN (K.S.) EFENDİ HAZRETLERİÖMER ZİYÂUDDİN (K.S.) EFENDİ HAZRETLERİ
Hayatı:
Ömer Ziyâuddin Efendi Hazretleri (H. 1266) 1849 yı- lında Dağıstan'da Çerkay'a bağlı Miatlı köyünde doğmuş- tur. Babası ulemâdan Abdullah Efendi olup Avar Türkle- rindendir.
Ömer Ziyâuddin Hazretleri gençlik yıllarında Şeyh Şâmil ve onun oğlu Gazi Mehmed Paşa'nın maiyetinde, Ruslara karşı yıllarca savaşmıştır. Daha sonra İstanbul'a gelmiş ve tahsiline burada devam etmiştir.
Bu sırada Gümüşhaneli Ahmed Ziyâuddin Hazretleri ile tanışmış ve onun irşâd halkalarına dahil olarak ken- disinden mânevi ilimlerde de «irşâd selâhiyeti» ve Râ- mûz el- Ehâdis'i okutma «icâzeti» almışlardır.
Mürşidinin kendisine «Hâfız Ömer» hitabı üzerine, kendi kendine çalışarak 6 ayda hıfzını tamamlamıştır. Al- tı saatte hatim ile teravih namazı kıldırdıkları gibi, iki rek'- atlık namazda dahi Kur'an'ı hatm ettikleri olurdu. Kur'- an'ı Fâtiha okur gibi okurdu.
Kendilerinin hadîs hâfızlığı da vardı. Zübdetü'l-Buhârî ve diğer bazı hadîs kitaplarını ezber bilirlerdi.
Ömer Ziyâuddin Hazretleri dinî ilimlerde icâzet al- dıktan sonra (15 Muharrem 1297) 1880'de, alay Müftüsü olarak Edirne'de 16 yıl görev yapmış, daha sonra 13 yıl da Malkara Kaza Kadılığında bulunmuştur. Burada Na- zife Hanım'la evlenmiş ve kendisinden 8 çocuğu olmuş- tur. Daha sonra 2.5 yıl da Tekirdağ kadılığında görev yap-mıştır.
Meşrutiyetin ilânından sonra tekrar İstanbul'a gelmiş, bir müddet sonra da Medine'ye gitmiştir. Orada Mısır Hi- divi Abbas Halim Paşa ile tanışıp, kendisinin daveti üze- rine Mısır'a gitmiştir. O sırada Birinci Dünya Harbi devam etmekte idi. Bir ara Mısır'da İngilizler tarafından hapse de atılmıştır.
Mısır'dan İstanbul'a döndükten sonra, «Dârü'l-Hilâfe Medresetü'l-Mütehassisın'de Mezhebler ve Hadîs İlmi» derslerini okutmuştur.
İsmail Necati Efendi Hazretleri'nin vefatı üzerine ise, Gumüşhaneli Hazretleri'nin üçüncü halefi olarak irşâd gö- revini üstlenmiştir. Bu arada Râmûz el-Ehâdis kitabını da okutmaya devam etmişlerdir.
Sultan Vahdettin'in bizzat gelip yaptıkları «Şeyhülis- lâmlık» teklifini ise, «işgal altında bulunan bir memlekette Fetva makamı işgal edilmez» diyerek kabul etmemiştir. Hazret (H. 18 Rebiülevvel 1339) 1921 tarihinde bir Cuma gecesi 72 yaşlarında iken vefat etmişler ve Süley- maniye Camisi haziresindeki makberelerine defn olunmuşlardır.
Şahsiyeti ve Eserleri :
Kendileri uzunca boylu, beyaz yüzlü, beyaz sakallı, vakur ve son derece cömert idiler.
Arapça, Farsça, Rusça'dan başka. Orta Asya Türk- çeleri diyalekleri uzmanı idiler.
Eserleri arasında:
Zübdetü'l-Buhârî Tercümesi, Lezgi dili ile mevlûd (1000 beyitiik), Lezgi dili ile Kısas-ı Enbiyâ, Buhârî-i Şerîfden Süneni Ekval-i Nebeviyye (4541 Hadîs), Kırâat-ı Aşare, Miftâhü'l-Kur'an ve daha birçokları vardır.
(Bu bilgilerin çoğunluğu «Zübdetü'l-Buhârî Tercüme- si» adlı kitabdan alınmıştır.) Kendilerine Allah'dan rahmet dileriz.
|
