Mütercimin Önsözü
Muhakkak ki insanın ohlreti için hazırlayacağı ve koşacağı en Hayırlı amel Kur'ana hizmet etmektir. Çünkü Kur'an bütün insanlığı cehaletin karanlığından kurtararak ilmin, medeniyetin ve adaletin ışığına çıkarmıştır. Kur'andan önceki döneme bakıldığında görülen şey yalnızca vahşettir. Kız çocuklarını diri diri gömecek kadar vahşet gösteren insanlar Kuranın nuru ile aydınlandıktan sonra insanlık tarihinin en adil, şefkatli, merhametli ve mütevazi örnek insanları haline gelmiştir, işte bu bakımdan Kur'ana hizmet etmek insanı ahirette saadete, dünyada da huzurlu ve sağlıklı bir hayata kavuşturur. Allahu Tealaya sonsuz hamd ve sena ederiz ki bizi bu yola O sevketmiştir. Eğer O bizi' bu yola sev-ketmeseydi, bizim kendiliğimizden bu yola gitmemiz mümkün değildi. O'nun göndermiş olduğu son peygamber olan Hazreti Muhammed Mustafa (sav)ya, aline ve ashabına da ezelden ebede kadar alınıp verilen nefesler sayısınca salat ve selam olsun.
Dilimizde Kur'an-ı Kerimin birçok zevat tarafından hazırlanmış tefsirleri mevcuttur. Ancak özellikle ahkam ayetlerine ait bir tefsir bulunmamaktadır. Bu se-beble büyük bir boşluğu dolduracağına inandığımız böyle bir tefsiri dilimize kazandırmaya çalıştık. Bu mevzuda en meşhurları Cessas ve İbnü'l-Arabî'ye ait olmak üzere Arapça birçok tefsir vardır. Fakat bunlar gerek dil ve .üslubları, gerek tasnif ve mevzuları işleyiş tarzları bakımından günümüzün ihtiyaç ve şartlarına uygun değildir. Ayrıca son derece hacimli oldukları için istifade edebilmek de çok zordur. Bundan ötürü çağdaş bir müfesslrin eserini seçtik. Reva) ül-Beyon isimli bu tefsirde bulunan birçok hususiyet diğerlerinde bulunmamaktadır. Adı gecen tefsirler de dahil olmak üzere bütün klasik tefsirlerden faydalanılarak hazırlanan bu tefsir ilginen herkese tatmin edici bilgiyi sunmaktadır.
Mekke Üniversitesi Şeriat Fakültesinde ders kitabı olarak okutulan bu eser, aşağıdaki açıklamalarımızdan da anlaşılacağı üzere tabii olarak akademik bir hususiyet ve üslub taşımaktadır. Ancak biz eseri her seviyedeki insanın dikkatli okuduğu takdirde anlayabileceği, istifade edebileceği bir üslublo tercüme ettik. Müracat edilen kaynak eserleri yeniden ele alarak müphem kalan yerleri gerek mevzu içinde, gerekse dipnotlar halinde yaptığımız ilavelerle acık ve anlaşılır hale getirmeye çalıştık.
Kitaptaki mevzular Kur'andaki geliş sırasına göre tasnif edilmiştir. Fatiha Suresinden başlanarak ahkâm ayetleri sırasıyla işlenmiş, aynı mevzudaki ayetler birleştirilmemiştir. Kur'anın asli tertibine uygun bu tasnif İçinde tabii olarak bazı mevzular tekrar edilmektedir. Mesela Talak bahsi Bakara Suresinin 331. oyetinin tefsirinde geçtiği halde Talak suresinde yeniden ele alınmaktadır. Bu,
yersiz bir tekrar sanılmamaiıdır. Çünkü bunlar İlgili ayete bağlı olarak mevzunun açıklayıcısı ve tamamlayıcısı mahiyetindedir. Zaten Kur'an'da da bir ayet çoğu defa başka ayetlerle açıklanmakta, hükümleri bakımından tamamlanmaktadır.
Tefsirdeki mevzular dersler halinde tertib edilmiştir. Her derste önce mevzu ile ilgili ayet ve meali verilmektedir. Hükümlere geçilmeden de ayetlerin daha iyi kavranılması için bazı kelimeler tahlil edilerek yazarın genellikle klasik tefsirlere müracatla hazırladığı icmali manalara geçilmektedir. Daha sonra ayetlerin nüzul sebebleri varsa, bununla İlgili hadis ye nakiller aktarılıp mevzu ayetlerle surenin diğer ayetleri arasındaki münasebet gösterilmektedir. Bunu takiben ayetler cümleler halinde açıklanıp bir takım inceliklere dikkat çekilerek ayetlerin ihtiva ettiği hükümler verilmektedir. Hükümlerin incelenmesinden sonra da mevzu ayetlerden alacağımız öğütler ve şer'î hükümlerin hikmet ve sebebleri açıklanmak-todır.
Ayetlerin ihtiva ettiği hükümler ayetlerdekl sıraya göre İzah edilmiştir. Hükümler hakkındaki mezhep görüşleri, ihtilaf edilen hususlar, dayanılan deliller ve istidlal şekilleri incelenmiş ve sergilenmiştir. Ictihadlann nasıl yapıldığı, ayet ve hadislerden hükümlerin nasıl çıkarıldığı gösterilmiş ve mezhep görüşleri kaynak eserlerden aktarılmıştır. Bu kaynakların hemen hepsi de dipnotlar halinde verilmiştir.
Burada bir noktaya dikkat çekmek istiyoruz. Müellif bazı hükümlerde mezhep görüşleri arasında kendince tercihler yapmaktadır. Bu tercihler yazarın kendi görüşü olduğu İçin kendisinden başka kimseyi bağlamaz ve bunlara dayanılarak amel edilemez. Zira bu kitap bir fıkıh kitabı değil, bir tefsir kitabıdır. Bu sebeble her okuyucu taklit ve amel ettiği mezhebinin görüşünü kabul etmeli) diğer görüşleri bilgi kabilinden okuyarak taklit veya tenkide kalkışmamalıdır.
Yardım ve destekleriyle bu çalışmamıza imkan hazırlayan Şamil Yayınevi sahipleri Duran Kömürcü ve Ahmet Altıntepe'ye, takrirlerimin imlası ve daktilosunda yardımcı olan Mehmet Irmak ve Ahmet Özalp'e teşekkür ederek Cenabı Al-lahtan uzun çalışmalarımızın semeresi olan bu tercümenin bütün müelümanlara hayırlı o'-nasını dileriz.
Mazhar TAŞKESENÜOĞLU 11 Ağustos 1984 Fatih • İstanbul[1]