1- Tefsirin Tarifi ve Anlamı:

Bu mukaddimeler Halid Abdurrahman el-Ak’in Usulu’t-Tefsir adlı kitabından alıntılanmıştır.

 Tefsir:

Sözlükte tefsir, keşf etmek ve açıklamak anlamına gelir. Bu konuda ALLAHu Teala şöyle buyurmuştur:

“Sana bir misal vermezler ki, Biz onun gerçeğini ve en iyi anlaşılanını sana vermemiş olalım.”  (Furkan:25/33)

Bu açıklamak ve ayrıntılandırmak (tafsil) anlamındadır.

Sözlükte tefsir, gizli olanı açığa çıkarmak anlamında kullanılır. Keşif ise makul manalardan olur.

Şer’i ıstılahta Tefsir:

Şer’i ıstılahta tefsir, Kur’an-ı Kerim’i anlamak, onun manalarını idrak etmek, ayetlerin meramını ve maksadlarını açıklamak, hüküm ve hikmetlerini ortaya çıkarmak, Kur’an ayetlerinin manalarını açıklamak, ayetlerin anlamlarının belirtilmesi ve ayetlerin değer ve yüceliklerinin açıklanması, kıssaların, ayetlerin iniş sebeblerinin açıklanması olarak bilinir. Kelime ise açık delalet üzerine anlamlandırılır ve delillendirilir.

Te’vil:

Allame Cürcani Ta’rifat isimli eserinde şöyle der:

Te’vil asılda döndürmek anlamına gelir. Şeriatta ise muhtemel mana Kitab ve Sünnete muvafık görüldüğü zaman zahir manadan muhtemel manaya gitmektir.  Örneğin ALLAHu Teala’nın şu ayetinde olduğu gibi: “Ölüden diriyi, diriden ölüyü çıkarır” Eğer ALLAH isterse, yumurtadan kuşu (tavuğu) çıkarır, yine eğer ALLAH isterse kafirden mü’mini, cahilden alimi çıkarır. İşte bu te’vildir.

Bazı alimler şöyle demişlerdir:

“Tefsir rivayete yönelik olur, te’vil ise dirayete yönelik olur.”

Tefsir ve Te’vil İlminden Yararlanmak:

Tefsir ve Te’vil ilminden yararlanmak şöyle olur. ALLAH Tebarek ve Teala’nın kitabından, O’nun Rasulu aleyhissalatu ve’s-selamın sünnetinden, Sözlük ve Nahiv ilminden, Sarf ve Beyan ilminden, İstinbat usulü ilminden, Kıraat ilminden, Nüzül sebebleri ve Nasıh Mensuh ilminden.